مجموعه تفريحي و گردشگري با رويكرد الهام گرفته از باغ‌هاي ايراني در كرمان
  •   آرشیو : پاییز 1404
  •   کد پذیرش : 14041
  •   موضوع : سایر شاخه ها
  • نویسنده/گان : | فاطمه خزاعی راوری، آتنا نخعی
  •   زبان : فارسی
  •   نوع مقاله : پژوهشی
  •   چکیده مقاله به فارسی : یکی از اصلی ترین نیازهای جامعه بشری برای پر کردن اوقات فراغت نیاز به گردشگری است که به شکلهای مختلف متجلی می‌شود. برای دستیابی به روند رو به رشد گردشگری برای حفظ فرهنگ و مکان‌های غنی ایرانی به عنوان یکی از عامل‌های رشد اقتصادی در صنعت گردشگری، تلفیق ویژگی‌های مثبت گردشگری نظیر گذراندن اوقات فراغت، رشد اقتصادی ایران، آرامش و تفریح و... ضروری به نظر می‌رسد. از این رو الگوی مجتمع تفریحی گردشگری به عنوان راهبردی جهت جذب گردشگر و مردم منطقه کرمان با رويكرد الهام گرفته از باغ‌هاي‌ ايراني پیشنهاد می‌گردد.از طرفی یکی از بهترین الگوهای منظرسازی، محصول تعامل سازنده انسان ایرانی در مواجهه با طبیعت است در این میان تجزیه و تحلیل و به کارگیری ویژگی‌های منحصر به فرد باغ ایرانی می‌تواند به طراحی مجموعه کمک نماید.ایده اصلی طراحی این مجموعه نشأت گرفته از الگوی باغ ایرانی می‌باشد.در این پژوهش به تحلیل عناصر فضایی باغ ایرانی در طراحی مجموعه تفریحی گردشگری پرداخته شده است و با توجه به رویکرد اصلی پژوهش، به مرور متون نظری مرتبط با الگوی فرهنگ و تفرج به عنوان استراتژی تحقق ترویج فرهنگ ایرانی در منطقه و استخراج اصول مرتبط با آن پرداخته شد.بنابراین تلاش شده است با استفاده از ویژگی‌های باغ ایرانی همچون تقارن، مرکزیت، ریتم، استقلال و تشخیص فضاها به خلق فضای جدیدی پرداخت تا هم مکان مناسبی برای گذراندن اوقات فراغت باشد و هم فرهنگ غنی و ویژگی‌های معماری گذشته را به گردشگر منتقل نماید. هدف این پژوهش بازیابی نقش از دست رفته یا زوال یافته باغ ایرانی به منظور بازگرداندن باغ ایرانی به عرصه معماری و شهرسازی معاصر و انطباق آن با نیازهای نوین زندگی، تفریحی و گردشگری است. برای دستیابی به هدف اصلی تحقیق، که ارتباط انسان و معماری با طبیعت و رسیدن به محیط و معماری سرزنده و پویا می‌باشد از روش تحقیق نمونه موردی استفاده گردید. در این پژوهش سعی شده است با در نظر گرفتن اصول استخراج شده بر مبانی نظری با استفاده از برر سی نمونه موردی‌ها و اصول و الگوهای باغ ایرانی فرآیندی مناسب را جهت طراحی مجموعه تفریحی گردشگری کرمان با توجه به پتانسیل وضع موجود سایت منطبق با شرایط منطقه می‌توان فضایی را به وجود ‌آورد که با تجمیع خصوصیات آرامش بخشی، خوانایی فضایی، غنای حسی و غیره موجب افزایش تعاملات اجتماعی، بهبودی و رفع نیازها و رضایت کاربران شود.
  •   لیست منابع : 1) ادیبی. ع. اکبرزاده. م. 1392. ﺑﺎﻍ ﻫﺎﯼ ﺷﻔﺎﺑﺨﺶ با ﺭﻭﯾﮑﺮﺩ ﺑﺎﻍ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ. ﻣﻨﻈﺮ ﺳﻼﻣﺖ. ﺷﻤﺎﺭﻩ 42. ص 81 ﺗﺎ 12.
    2) ابوالقاسمی.ل.1374. باغ ایرانی. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشکده هنرومعماری. دانشگاه تربیت مدرس.
    3) اداره کل میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی.1389.آرشیو و اسناد ثبت باغ‌های تاریخی. میراث فرهنگی بیرجند.
    4) آتشین بار. م. مرتازی. ا. وحیدیان. ن. 1394. باغ ایرانی تهران. منظر خلاق در تلفیق سنت با مدرنیته. مجله منظر شماره 31.
    5) اﻓﻘﻪ. م. ﺑﺮرﺳﻲ عملکرد ﺳﺎزﻣﺎن اﻳﺮاﻧﮕﺮدي و ﺟﻬﺎﻧﮕﺮدي. ﻓﺼﻠﻨﺎﻣﻪ ﻣﺠﻠﺲ و راﻫﺒﺮد. ﺗﻬﺮان: مرکز ﭘﮋوﻫﺶﻫﺎي ﻣﺠﻠﺲ ﺷﻮراي اسلامی.
    6) انصاری. م. 1389. باغ ایرانی. زبان مشترک منظر در ایران و هند. مجله منظر. 3 (13): 11-6.
    7) انصاری. م. اخوت. ه. تقوایی. ع.1390. تحقیقی پیرامون سیر تاریخی سیستم‌های تنظیم تناسبات در معماری با تأکید بر ملاحظات کاربردی و زیباشناسی. کتاب ماه هنر. شماره 151. ص 46 تا50 .
    8) بل. سایمون. 1386. منظر.الگو ادراک و فرایند. ترجمة دکتر بهناز امین زاده، تهران: دانشگاه تهران.
    9) بهرام. م. 1384. گياه شناسي. انتشارات رهپويان شريف. تهران.
    10) براتی. ن. آل هاشمی. آ. میناتور.سجادی. آ.1396. جهان بینی ایرانیان و شکل گیری الگوی محوری باغ ایرانی. مجله منظر. شماره41.
    11) پیرنیا. م. 1387. باغ ایرانی. (انتشار نوشته‌های محمد کریم پیرنیا). مجله گلستان هنر. 4(12): 33-30.
    12) پیرنیا. م. 1358. باغ‌های ایرانی. تدوین فرهاد ابوضیا. مجله آبادی. سال چهارم. شماره پانزدهم. صص 2-12.
    13) پتروچیولی. آ. 1994. باغ‌های اسلامی معماری طبیعت و مناظر. ترجمه مجید راسخی.انتشارات روزنه.
    14) پوپ. آرتور. 1369. آشنايی با مینیاتورهای ايران. بررسی و تحقیق در مورد ريشه هنر مینیاتور (نقاشی ايرانی) و مکتب‌های مختلف آن. ترجمه: حسین نیر. تهران: انتشارات بهار.
    15) پايلي يزدي. م. سقایی. م. 1385. گردشگری (ماهیت و مفاهیم). تهران: انتشارات سمت.
    16) پلنگ رودی. م. ۱۳۹۵. بررسی تاریخی و نمونه‌های باغ ایرانی در دوران اسلامی. دومین همایش بین المللی معماری عمران و شهرسازی در آغاز هزاره سوم. تهران. کنسرسیوم آنابافت شهر انجمن معماری و شهرسازی استان البرز. جامعه مهندسان شهرساز مؤسسه بناشهر پایدار - مؤسسه فرهنگی هنری سلوی نصر.
    17) پورمند. ح. کشتکار قلائی. ا. 1390. تحلیل علت‌های وجودی ساخت باغ ايرانی. نشریه هنرهای زیبا. معماری و شهرسازی. شماره 47. ص 62-51.
    18) تقوایی. ح.1390.تطبیق محتوایي دو واژه منظر و لندسکیپ. نشریه علمي‌و پژوهشي صفه. سال21.شماره 54. ص 104-85. انتشارات دانشگاه شهید بهشتی.
    19) تقوایی. م. کیومرثی. ح. 1394. کاربرد فرایند تحلیل سلسله مراتبی و GIS در مکان یابی بهینه شهرکهای گردشگری ساحلی (مطالعه موردی: ساحل دریاچه کافتر).مجله کاوش‌های جغرافیایی مناطق بیابانی. ص 241-215.
    20) ترابی. ن. بایزیدی. ق. 1394.ﺍﺻﻮﻝ ﻃﺮﺍﺣﯽ ﻭ ﻫﻨﺪﺳﻪ ﺣﺎﮐﻢ ﺩﺭ ﺳﺎﺧﺘﺎﺭ ﺑﺎﻍ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﻣﺤﻞ ﺍﻧﺘﺸﺎﺭ: ﺳﻮﻣﯿﻦ ﻫﻤﺎﯾﺶ ﻣﻠﯽ ﺍﻟﮕﻮﯼ ﻣﻌﻤﺎﺭﯼ ﻭ ﺷﻬﺮﺳﺎﺯﯼ ﺍﺳﻼﻣﯽ ﺩﺭ ﺍﻓﻖ 1404. ص 8-1.
    21) جهانبخش. س. ترابي. س.1384. بررسـي و پيش بيني تغييرات دما و بارش در ايران. فصـلنامه تحقيقات جغرافيايي. شماره74. ص 104.
    22) جيحاني. ح. عمراني. م. 1386. باغ فين. تهران: پژوهشگاه ميراث فرهنگي. صنايع دستي و گردشگري.
    23) جوادی. ش. 1390. منظر طبیعت در مینیاتور ايرانی. تحلیل منظره پردازی نگارة همای و همايون. مجلة منظر.شماره 15. ص 15-12.
    24) حیدر نتاج. و. 1393. بررسی نقش آب و منظر در باغ عباس آباد. مطالات هنر بومی: ﺷﻤﺎﺭﻩ 2. ص 311 ﺗﺎ 42.
    25) حقیقت بین. م. انصاری. م. 1393. نمادپردازی درباغهای ایرانی در دوره اسلامی و ارتباط آن با باورهای مذهبی سازندگان. سال چهارم. شماره1.علمی-پژوهشی(وزارت علوم)47-56.
    26) زارع زاده. م. دانشمند. س. علی آبادی. م. 1394. چگونگی مداخله زمینه گرا در پایداری و باززنده سازی بافت‌های تاریخی با بهره گیری از روش چیدمان فضا (نمونه موردی: پیشنهاد طراحی مجموعه گردشگری ابرکوه).معماری شهر پایدار.سال سوم. شماره اول.
    27) زمانی. ا. لیلیان. م. امیر خانی. ا. اخوت. ه. 1388.بازشناسی و تحلیل جایگاه عناصر موجود در باغ ایرانی با تأکید بر اصول دینی – آیینی. شماره 11. سال ششم. ص 38-25.
    28) سلطان زاده. ح. 1378. تداوم طراحی باغ ایرانی در تاج محل. دفتر پژوهشهای فرهنگی. تهران.
    29) سودخواه. ا. بلبلیان اصل. ل. ستارزاده. د. ۱۳۹۲، بازنگری مفهوم باغ ایرانی از استوره‌های ایران کهن تا روضات جنات. اولین کنفرانس معماری و فضاهای شهری پایدار. مشهد. گروه پژوهش‌های کاربردی پرمان.
    30) شریفیان. ا. اصلانی. م. ۱۳۹۱. جستاری بر طراحی معماری مجموعه تفریحی اقامتی با رویکرد احیاء و تقویت صنعت گردشگری ایران. اولین همایش ملی گردشگری و طبیعت گردی ایران زمین. همدان. دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان. شرکت هم اندیشان محیط زیست فردا.
    31) شاهچراغی. آ. 1393. بازیابی طرح تک محوری چهار باغ ایرانی. مجله هویت شهر. 8 (20): 34-19.
    32) شیخ اسدی. ف. کاظم زاده. م. هاشم نژاد. ه. 1392. اصول سازماندهی مؤثر بر ایجاد تصاویر ذهنی بینندگان در باغ شاهزاده ماهان. معماری و شهرسازی آرمان شهر. شماره 17.ص 90- 79.
    33) شهریاری. ف. ۱۳۹۲. تجلی منظر باغ ایرانی در باغ سازی صفوی مطالعه موردی باغ فین کاشان و چهل ستون اصفهان. اولین همایش ملی معماری مرمت شهرسازی و محیط زیست پایدار. همدان. انجمن ارزیابان محیط زیست هگمتانه.
    34) صابري فر. ر. كرم پور. ا. حلاج مقدم. ح. 1393. ضرورت شناسایی و حفاظت از فضاهای سبز مبتنی بر شرایط محلی و منطقه‌ای ایران (نمونۀ موردی: باغ اکبریۀ بیرجند). محیط شناسی دوره 40. شماره 4. ص 1098-1083.
    35) ﻃﺒﺎئیان. م. ﻋﺰﻳﺰﻱ. ا. ﺑﺮﺭﺳﯽ مقایسه تطبیقی ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻫﺎﯼ اقامتی تفریحی ﺑﺎ ﺭﻭﯾﮑﺮﺩ ﺍﺣﯿﺎﯼ ﺍﺭﺯﺵ ﻫﺎﯼ ﺑﺎﻍ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ. ﮐﻨﻔﺮﺍﻧﺲ ﻋﻤﺮﺍن ﻤﻌﻤﺎﺭﯼ ﻭ ﺷﻬﺮﺳﺎﺯﯼ ﮐﺸﻮﺭﻫﺎﯼ ﺟﻬﺎﻥ ﺍﺳﻼﻡ.
    36) عظیم پور. ق. دانایی نیا. ا. ۱۳۹۴. بازخوانی مولفه‌های سازنده باغ ایرانی. الگوی طراحی معماری باغ در شهرهمدان. اولین کنفرانس تخصصی معماری و شهرسازی ایران. شیراز. مؤسسه عالی علوم و فناوری حکیم عرفی شیراز.
    37) عباسی. ا. ۱۳۹۲. بررسی معماری منظر در باغ ایرانی. اولین همایش ملی معماری. مرمت شهرسازی و محیط زیست پایدار. همدان. انجمن ارزیابان محیط زیست هگمتانه.
    38) علی پور. ع. براری. م. باقریان پایین افراکتی. 1393. ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﻄﻠﻮﺑﻴﺖ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﮔﺮدﺷﮕﺮي از ﻧﮕﺎه ﺷﻬﺮوﻧﺪان در مجموعه عباس آباد بهشهر. مجله ی برنامه ریزی و توسعه ی گردشگری سال سوم. شماره ی 8.. ص 200-186.
    39) علائی. ع.1391. باغ ایرانی از منظر پوپ (شرح و تحلیلی بر مقاله «باغ‌ها» در مجموعه «سیری در هنر ایران از دوران پیش از تاریخ تا امروز»). دوره1.شماره 2.ص 86-65. کیمیای هنر. ۱ (۲) :86-65.
    40) قره نژاد. ح. بهجت. ف. 1386. باغهای اصفهان و جاذبه‌های گردشگری آن. مجله اطلاعات جغرافیایی. شماره 67. ص 52-47.
    41) ﻗﻨﺒﺮﻱ ﺳﻴﺪﻛﻼﺑﻲ. ر. ﻛﻼﺑﻲ. م. 1393. ﺑﺮﺭﺳﯽ ﻭ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺑﺎﻍ ﻋﺒﺎﺱ ﺁﺑﺎﺩ ﺑﻬﺸﻬﺮ. ﺩﻭﻣﯿﻦ ﻫﻤﺎﯾﺶ ﻣﻠﯽ ﻣﻌﻤﺎﺭﯼ ﻭ ﺷﻬﺮﺳﺎﺯﯼ ﺩﺭ ﮔﺬﺭ ﺯﻣﺎﻥ.
    42) کاویانی. م. علیجانی. ب. 1384. مبانی آب و هوا شناسی. انتشارات سمت. تهران.
    43) کاوان. ا. دیوان دری. م. نصیری. ن. ۱۳۹۵. طراحی مجموعه اقامتی توریستی تفریحی با رویکرد معماری سبز (نمونه موردی اصفهان. همایش بین المللی افق‌های نوین در مهندسی عمران معماری و شهرسازی و مدیریت فرهنگی شهرها. تهران. انجمن افق نوین علم و فناوری.
    44) ﻛﻼﺳﺘﻦ. ﺑﺮاﻳﺎن. 1387. ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﻨﻈﺮ ﺑﺎ ﮔﻴﺎﻫﺎن. اﻧﺘﺸﺎرات ﺳﺎزﻣﺎن پارکها و فضای ﺳﺒﺰ ﺷﻬﺮ ﺗﻬﺮان. ﺗﻬﺮان.
    45) گروتر. یورگ. 1384. زیباشناختی در معماری. انتشارات دانشگاه شهید بهشتی. تهران.

    46) Nizami Aruzi, Qazvini,. M,. M, K, (Ed)(1910). Chahar Maqalah (The four discourses); London.
    47) Johnson, James, Sydney Johnson, James, Links, Julian A.)1929(. The Persian Garden, Illustrated by Julian A. Links, Windsor Press, England.
    48) Khansari, Mehdi.(1998). the Persian Garden: Echoes of Paradise, Mage Publishers, Washington DC.
    49) Eliade, Mircea, Adams, Charles J.(1987). The Encyclopedia of Religion, Macmillan, UK.
    50) Hobhouse, Penelope, Hunningher, Erica, Harpur, Jerry.(2004). Gardens of Persia, Kales Press, USA. Alexander Clouston, William.(2007). Flowers from a Persian Garden and Other Papers, BiblioBazaar, LLC, Charleston, USA22.
    51) Christensen, A. (1909); L’Empire des Sassanides, Det Kongelige Danske Videnskabernes Selskabs Skrifter, Historisk og Filosofisk Afdeling, I, Book 1, Chapter 38.
    52) Huart, C. (1913); Bagh; Encyclopedia of Islam, I. Hyde, J. H. (1924); L’lconographie des quatre parties du monde dans les tapisseries, Gazette des Beaux-arts 5ème période, X.
    53) Sale, G. (Trans.)( 1921); Qoran; London; Chaps. XVIII and Chap. IV.
    54) Dondis, Donis A. (2007). A Primer of Visual Literacy (M. Sepehr, Trans.). Tehran: Soroosh Publication-tion.
    55) Grutter, J. (2004). Asthetik der Architektur. Tehran: Shahid Beheshti University Publication.
    56) Masoodi, A. (2009). Recognition Persian Garden, Shazde Garden, Tehran: Faza Publication.
    57) Mill. R.C. & A. M. Morrison. (1992). The Tourism system: an introductory Text. 2nded.prentice Hall. New jersey.
  •   کلمات کلیدی به فارسی : باغ ایرانی، گردشگری، جادبه‌های طبیعی، مراکز تفریحی، انسان و طبیعت.
  •   چکیده مقاله به انگلیسی :
  •   کلمات کلیدی به انگلیسی :
  •  صفحات : 1-22
  •   دانلود فایل ( 1.69 MB )